بررسی وضعیت واحدهای آلاینده در شهرک صنعتی سمنان و سکوت مسئولین!
تابناک سمنان: کنترل و کاهش اثرات آلودگی کارخانه‌ها و واحدهای صنعتی برای حفاظت از محیط‌زیست امروزه به عنوان یکی از مهم‌ترین مسائل و دغدغه‌های دولت‌ها در جهان قرار گرفته است. آلودگی هوا سالانه ۲۱ هزار نفر را در ایران می‌کشد، ۴ شهر از ۱۰ شهر آلوده دنیا نیز در ایران قرار دارند وقتی ماجرا را بررسی می کنیم انگار تراژدی کمبود آب را مرور می کنی همون مظلومیت برای مردم ،برای محیط زیست و البته خواب برخی از مسئولین...
کد خبر: ۵۴۵۹۸۶
تاریخ انتشار: ۱۰ دی ۱۳۹۶ - ۱۴:۲۵ 31 December 2017

 

گزارش اختصاصی تابناک سمنان:


کنترل و کاهش اثرات آلودگی کارخانه‌ها و واحدهای صنعتی برای حفاظت از محیط‌زیست امروزه به عنوان یکی از مهم‌ترین مسائل و دغدغه‌های دولت‌ها در جهان قرار گرفته است. آلودگی هوا سالانه ۲۱ هزار نفر را در ایران می‌کشد، ۴ شهر از ۱۰ شهر آلوده دنیا نیز در ایران قرار دارند و در این در حالی است که مطابق اظهارات معاون سازمان محیط زیست ایران سالی ۱۶ میلیون تن خاک را بدلیل آلودگی های زیست محیطی از دست می‌دهد. حالا مدتی است این خطر در کمین مردم سمنان است،چرا که شهر سمنان از نظر جفرافیایی در ارتفاعی پایین تر و در محاصره کوه های اطراف قرار دارد و آلودگی واحد های شیمیایی،معدنی عموماً در منطقه شهری محصور می شود و ما مردم سمنان البته خوشحال از اینکه سمنان در لیست شهر های آلوده ایران قرار ندارد و با چه لذتی از این هوا استثمام می کنیم!

 وقتی ماجرا را بررسی می کنیم  انگار تراژدی کمبود آب را مرور می کنی همون مظلومیت برای مردم ،برای محیط زیست و البته خواب برخی از مسئولین...



همه چیز از آنجا آغاز شد که یک مهندس با سابقه با دفتر تابناک سمنان تماس گرفت:

... این موضوع ای که می خواهم مطرح کنم موضوع مهمی است اگر به انسانیت ، به اسلام به ایران به سمنان اعتقاد دارید پیگیری کنید...

داستان از این قرار است بنده و مجموع همکاران در جوار واحد های آلاینده هستیم،و بیشتر زمان شبانه روز را بنا به شرایط در محیط کاری بسر می بریم. متاسفانه حدود ساعت 7شب تا 7 صبح کارخانه های همجوار ما در وضعیت بسیار بدی از لحاظ آلایندگی قرار دارند بطوریکه چشم و دهان و گلو ما دچار ناراحتی شده است.

به نظر می رسد این کارخانه های آلاینده فیلترهای خود را در زمان تاریکی هوا حذف می کنند!

 

دفتر تابناک سمنان با اعزام خبرنگار به محل مذکور به بررسی موضوع پرداخت.

محیط زیست در خواب است

شب هنگام بود، سراغ نگهبان یکی از شرکت های همجوار رفتیم و موضوع را با ایشان مطرح کردیم،گویی دست روی دلش قرار دادیم،خیلی دلگیر بود از مدیران واحد های تولیدی آلاینده،از اینکه از خواب برخی از مسئولین سوء استفاده شود و در تاریکی این همه آلودگی را در هوا رها می کنند، از اینکه چندین بار با محیط زیست تماس گرفته می شود اما کسی عملا پاسخگو نیست،از اینکه ما دینی داریم که در قبال یکدیگر مسئولیم  تا جائیکه فصل الخطاب این موضوع را پیامبر اکرم (ص) فرمود:  «كُلُّكُم راعٍ وَ كُلُّكُم مسؤول عَنْ رَعيتِه»،اما چه شده است از این همه باید ها فاصله گرفته ایم؟

شغل بنده نگهبانی است ،در برخی از شب ها و درست از زمان شروع تاریکی، وقتی تنفس می کنی انگار مقداری کف!وارد دهان می کنی! خوب این شرایط در روز و روشنی هوا و شروع بکار ادارت دولتی نیست!

غبار در تاریکی
 

انگار این کارخانه ها می دانند که چه زمانی می توانند از نظارت محیط زیست در امان بمانند!

 اجازه تحقیقات به ما نمی دهند

دکتر مهدی ح دارای مدرک دکتری مکانیک سیالات از دانشگاه امیر کبیر ، از برخورد نادرست مدیران کارخانه های آلاینده به شدت گله دارد و در این خصوص به خبرنگار تابناک سمنان گفت: با اینکه بنده در سمنان زندگی نمی کنم ولی بدلیل وظیفه انسانی و ملی و استانی پروژه هایی را برای شناسایی میزان آلایندگی و راه های مقابله با آن برای برخی از صنایع پرریسک سمنان تعریف کردم و دانشجویانی را در رده  کارشناسی ارشد برای این کار انتخاب کردم ولی به محض اینکه با مدیران مربوطه مذاکره می کردیم با کمال تاسف به شدت مانع از انجام کار تحقیقاتی می شدند!

نمونه آن هم شرکت ف س در سمنان بوده است. لذا بنده و همکاران دانشگاهی به این نتیجه رسیدیم که کارخانه مذکور حتما دارای مشکلات زیست محیطی است که اجازه حتی کار تحقیقاتی را نمی دهد.حتی ما بنا داشتیم  نتیجه کار تحقیقاتی را بصورت رایگان در اختیارشان قرار دهیم که مخالفت کردند!

هزینه های بیماری و مرگ و میر احتمالی با چه کسی است؟

مریم احمدی کارمند بازنشسته آموزش و پرورش به خبرنگار تابناک سمنان گفت:در برخی ساعت های شب میزان برخی آلاینده های هوا زیاد شده و به مرز ناسالم می رسد به طوری که وقتی از پنجره بیرون را نگاه می کنیم  مه غلیظی از دود و غبار در هوا دیده می شود.

وی بیان کرد: این آلودگی ها ناشی از بازکردن دریچه های کارخانه ف س در شب هنگام است که باعث می شود دود وغبار این کارخانه که سرطان زا نیز می باشد به آسمان شهر راه باز می کند.

این کارمند بازنشسته افزود:کارخانه ای که آلاینده است نباید در محدوده شهری بماند که این مسئولیت به عهده محیط زیست می باشد و مسئولین باید پاسخگو باشند که به چه علت کارخانه ای با این شدت آلودگی در شهر است.

وی خاطر نشان کرد:در چند سال گذشته طوماری را مبنی بر تعطیلی کارخانه  ف س و انتقال آن به جایی در خارج از محدوده شهری امضا کردیم که متاسفانه به دلیل بی کفایتی عده ای به سرانجام نرسید.

حال بعنوان یک شهروند مسلمان این سوال را دارم مسئولیت بیماری و مرگ و میر احتمالی ناشی از آلایندگی های صنعتی با چه کسی؟

خداحافظی با اکوسیستم های سمنان باوجود آلودگی هوا

ساناز اعرابی کارشناس ارشد محیط زیست در گفتگو با خبرنگار تابناک گفت:یکی از مهم ترین آثار و نتایج آلودگی هوا باران اسیدی است و زمانی این اتفاق میفتد که PHآب کمتر از 5.6باشد .

وی افزود:در دو دهه اخیردر برخی نواحی صنعتی بر اثر فعالیت های کارخانه ها میزان دی اکسید گوگرد و دی اکسید ازت در هوا افزایش یافته است و این دو ماده در اتمسفر با اکسیژن و بخار آب واکنش شیمیایی ایجاد می کند و به صورت ذرات اسیدی مسافت های طولانی را به وسیله باد طی می کند و به صورت باران اسیدی که ممکن است به صورت برف یا باران یا مه باشد بر سطح زمین فرو می ریزد.
 وی بیان کرد:باران های اسیدی دارای  نتایج زیان بار اکولوژیکی بر سلامتی انسان، حیوانات و پوشش گیاهی هستند و آلودگی هوا در بسیاری موارد منجر به کاهش باران نیز میشود.
اعرابی گفت:بر اساس تحقیقات انجام شده توسط کارشناسان محیط زیست آلاینده ازن موجود در هوا می تواند علاوه بر میزان گل دهی و میوه دهی بر ایجاد حساسیت در درختان و گیاهان تاثیر داشته باشد.

وی خاطر نشان کرد:باران های اسیدی افزایش رسوبات اسیدی در خاک درختان را منجر می شود و بدین ترتیب با ورود اسید به خاک فرایند خاک شویی رخ می دهد و هوا و غذای خاک برای رشد درخت از بین می رود.

این کارشناس ارشد محیط زیست گفت:آلودگی هوا معضلی بزرگ برای تمام موجودات زنده روی کره زمین است و بایستی هر چه زودتر راه حلی برای رفع این مشکل پیدا کرد.

سرطان در کمین مردم سمنان است
مجید دربانی دانشجوی فوق تخصص ریه در خصوص مشکل آلودگی هوا و تاثیر آن بر سلامت افراد بیان کرد:افرادی که در مناطق آلوده زندگی می کنند نسب به افراد عادی 25درصد بیشتر در خطر ابتلا به سرطان ریه قرار دادند.

وی گفت: آلودگی و افزایش سرب هوای سمنان  موجب کاهش ضریب یادگیری میشود و تبعات نامطلوبی را در سطح آموزشی و آینده تحصیلی بر جا می گذارد.

دربانی خاطر نشان کرد:بر اساس مطالعات انجام شده مهم ترین دلیل ابتلا به سرطان ریه در افراد غیر سیگاری تنفس هوای آلوده است.

وی افزود:شایع ترین سرطان مرتبط با آلودگی هوا ، سرطان ریه و شایع ترین سرطانی که در سمنان وجود دارد سرطان کولون است که در آینده ای نه چندان دور در صورت افزایش آلودگی هوا شاهد افزایش سرطان ریه در این شهر خواهیم بود.

وی اظهار کرد:بر اساس اطلاعاتی که اداره ثبت احوال سمنان در سال94 ارائه داد سکته قلبی و سرطان را همواره یکی از مهم ترین عوامل مرگ و میر های ثبت شده در این استان اعلام کرد.

وی بیان کرد:بر طبق نتایج مطالعات صورت گرفته در ایران بر روی افراد شاغل در چهار راه ها که ساعت ها از عمر خود را در این مکان می گذرانند مشخص شده که حتی برخی ژن های این افراد به دلیل آلودگی هوا تغییر یافته و خلقیات آن ها نیز تغییر کرده است.

وی گفت:آلودگی هوا می تواند ژن مسئول بیماری اوتیسم را فعال کند و سبب بروز این بیماری در افراد شود به همین دلیل در سال های اخیر شاهد افزایش ابتلای کودکان به بیماری اوتیسم ناشی از آلودگی هوا بوده ایم.

دربانی به خبرنگار تابناک گفت:عوارض کوتاه مدت آلودگی هوا به صورت تنگی نفس، سوزش چشم و گلو، بی حوصلگی و سردرد خودش را نشان می دهد اما عوارض بلند مدت آلودگی هوا به صورت سرطان های متفاوت و تغییرات ژنتیکی در نسل های آینده بروز پیدا می کند.

وی افزود: اگر به داد سمنان نرسیم در چند سال آینده این شهر از نظر آلودگی هوا وضعیتی در حد شهر های بسیار آلوده پیدا میکند.

مسئولینی که مسبب آلودگی سمنان بوده اند الان کجا زندگی می کنند؟
وقتی پای صحبت های مهندس امینی با سابقه 15 سال کار در صنعت سمنان می نشینی به نکات جالبی می رسیم:

امینی  ضمن تاکید بر استقرار صنایع هایتک (صنایع پیشرفته) و سبز در استان برای کاهش آلودگی هوا، گفت: سمنان در برخی از موارد تنها کاندیدا برای میزبانی از صنایع پرریسک در حوزه محیط زیست است.
وی اضافه کرد: دولت مردان قبلی در استان  برای کمک به حفظ و توسعه اشتغال درخواست های متعددی مبنی بر توسعه فعالیت های صنعتی و شهرک های صنعتی را تائید می کردند بدون اینکه به اثرات زیست محیطی آن توجه داشته باشند.

این کارشناس صنعت  افزود: مطابق تعاریف شهرک صنعتی منطقه‌ای است که به منظور توسعه صنعتی و متمرکزشدن تولیدات صنعتی در نظر گرفته شده است و البته هدف از ایجاد شهرک صنعتی، توسعه صنعتی کشور در خارج از مناطق شهری است تا تاثیرات منفی بار صنعتی بر ساکنین شهری را به حداقل رسانده، آلایندگی را کم کرده و با دسترسی آسان به مسیر حمل و نقل، کمترین بار ترافیکی را در مناطق شهرنشین به بار آورد. ولی در حال حاضر شهرک صنعتی سمنان فقط هفت کیلومتر از شهر فاصله دارد!

وی با اشاره به اینکه در حال حاضر متاسفانه صنعتی شدن استان به سمت و سویی پیش می رود که دغدغه های محیط زیست را بیشترمی کند، گفت: قطعا اگر در یک دست امکانات دانش فنی، علمی و قوانین وضع شده در مجلس و در دست دیگر امکانات مادی و ریالی باشد می توانیم به نتایج خوب و مهمی برسیم. ولی عموما اولویت مدیران در طول سالیان اخیر،توسعه صنعت به هر قیمتی بوده است و نتیجه آن تصمیمِ غلط، الان بر جسم و جان مردم استان نمود پیدا کرده است و این در حالی است که دیگر خبری از آن مسئولین تصمیم گیردر سمنان نیست!

قانون کمرنگ

فروردین امسال بود که نمایندگان مجلس شورای اسلامی ساز و کار برخورد و نیز جریمه واحدهای صنعتی و معدنی آلاینده محیط زیست را تعیین کردند.

بر اساس این ماده «سازمان محیط زیست مکلف است تمامی مراکز و واحدهای صنعتی، تولیدی، عملیاتی معدنی، خدماتی، عمومی و کارگاهی که آلودگی آنها یبش از حد مجاز مصوب باشد، مشخص کرده و مراتب را با تعیین نوع، میزان آلودگی، وسعت منطقه تحت تاثیر و حساسیت منطقه به مالکان یا مسئولان یا مدیران عامل و یا بالاترین مقام تصمیم گیر واحد ابلاغ کند تا در مهلت معینی که توسط سازمان تعیین می شود، نسبت به رفع آلودگی یا تغییر تولید یا تغییر فرآیند تولید یا تعطیل کار یا فعالیت بر اساس نوع آلودگی و ماهیت فرآیند کنترلی خود اقدام کنند. در طی مدت تعیین تکلیف این واحدها طبق مفاد این قانون، به واحدهای مذکور جریمه ایجاد و انتشار آلودگی تعلق می گیرد.

البته در تبصره یک این ماده آماده است:« تصمیم گیری در خصوص تعطیلی کامل کار و فعالیت کارخانجات، معادن بزرگ و واحدهای آلاینده بزرگ که تاثیرات ملی و منطقه ای دارند بر عهده ستادی متشکل از وزیر صنعت، رئیس سازمان، استاندار استان و بالاترین مقام دستگاه ذیربط است.»

و سوال اینجاست آیا با جریمه می توان اثرات منفی زیست محیطی صنایع پرخطر را از بین برد؟

تغییر روش از بازرسی سنتی به پایش لحظه ای

در حال حاضر و مطابق با اظهارات مدیر کل محیط زیست استان واحدهای بزرگ صنعتی هر 3 ماه یکبار ودیگر واحدهای صنعتی هم بصورت دوره ای برای تشخیص آلایندگی پالایش می شوند.

مهندس تبریزی کارشناس ارشد محیط زیست(در خارج از سمنان) در این رابطه به خبرنگار تابناک سمنان گفت: برای کنترل بهتر آلایندگی صنایع و کاهش وابستگی به حضور فیزیکی و بعضا سلیقه ای! بازرس با استفاده از سیستم پایش لحظه ای می‌توان به صورت لحظه‌ای از وضعیت آلایندگی صنایع آگاهی یافت و میزان آلایندگی را پایش نمود و دیگر نیازی به مراجعه مستقیم کارشناسان به واحدها و اندازه ‌گیری خروجی آنها نخواهد بود.
وی گفت: با نصب سیستم‌های پایش لحظه ای و آنلاین صنایع ملزم خواهند شد که همیشه و در تمام ساعات شبانه‌روز استانداردهای خروجی دودکش‌ها و پساب های خود را رعایت کرده و از آلایندگی بپرهیزند و در مواقع خرابی سیستم‌های کنترلی خود نیز سریعاً با توقف فعالیت نسبت به اصلاح و تعمیر آن اقدام کنند. 

تبریزی اما شرط موفقیت در این حوزه را اعتقاد و پیگیری مسئولین محیط زیست هر استان و همراهی واحد های آلاینده و البته حمایت های شخص استاندار از این پروسه دانست چرا که ممکن است برخی با تهدید به کاهش اشتغال و یا اخراج کارگران، مسئولین استانی را تحت فشار قرار دهند تا زیر بار هزینه های ناشی از کاهش آلودگی نروند!

با توجه به آنچه که گفته شد راهکارهایی که به منظور پیشگیری از افزایش آلودگی می توان ارائه  داد عبارتند از:

  • تعیین تکلیف مدیریت چندگانه‌ زیست محیطی در استان
  • حمایت قاطع استاندار و مقابله با فشار های برخی از صاحبان صنایع
  • تغییر روش از بازرسی سنتی به پایش لحظه ای از طرف محجیط زیست استان و الزام به استفاده برای تمام صنایع پرریسک

 

خبرنگار: عطیه نبوی

نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
آخرین اخبار